Skip to main content

Doelgroep: Hulpverlening

Interventiecontinuüm: situering van preventie, vroeginterventie en hulpverlening

Tijdens deze dag duiken we in het interventiecontinuüm, dat zich uitstrekt van preventie tot hulpverlening. We stellen jullie voor aan een aantal belangrijke materialen en bronnen van informatie van VAD en De Druglijn.  Daarnaast verkennen we de vele actoren op ons werkveld en bespreken we verschillende perspectieven op verslaving en de benadering ervan. Een belangrijk onderdeel is het in kaart brengen van jullie eigen werksituatie, waarbij we de vertaalslag maken van theorie naar praktijk.

Praktijkvoorbeelden van familiegerichte aanpak

In deze sessie worden jullie verder vertrouwd gemaakt met methodieken gericht op ouderschap en druggebruik, met als doel effectieve ondersteuning van ouders in hun ouderrol. Daarnaast wordt inzicht geboden in methodieken ter ondersteuning van ouders met kinderen die drugs gebruiken. De focus ligt op het aanreiken van tools om op een constructieve wijze ouders te begeleiden in beide situaties.

Kennismaking en inleiding in de problematiek

Tijdens onze introductiesessie voor de tweejarige opleiding tot hulpverlener bij alcohol- en drugproblemen leren jullie niet alleen medecursisten en VAD kennen, maar worden jullie ook op de hoogte gebracht van alle belangrijke zaken binnen de opleiding, zoals het programma, praktische regelingen, de supervisies en de verwerkingsopdracht.

Tegelijk leiden we jullie al in tot de problematiek. Jullie zullen ontdekken dat elk vorm van middelengebruik een behoorlijk complex fenomeen is. Jullie leren dan ook de belangrijkste factoren die een rol spelen bij het gebruik van middelen en hoe dit kan evolueren naar problematisch gebruik. Dit legt een solide basis voor het begrijpen van verschillende aspecten van middelenproblematiek en het verdere verloop van de opleiding.

Basisvorming justitieassistenten

Binnen deze basisvorming verkennen we het complexe fenomeen van middelengebruik. We overlopen samen de belangrijkste factoren die een rol spelen bij gebruik en evolutie naar problematisch middelengebruik. Daarnaast krijgen jullie inzicht in de behoeften van mensen met problematisch middelengebruik en hoe het hulpverleningsaanbod hierop moet worden afgestemd.

Jullie maken ook kennis met de belangrijkste actoren in de alcohol- en drughulpverlening en we maken jullie vertrouwd met verschillende componenten in het omgaan met verslaafd gedrag, inclusief praktische handvatten voor de praktijk. Bovendien zullen we de geest van motiverende gespreksvoering verkennen, evenals strategieën voor terugval en terugvalpreventie.

Daarnaast bieden we online cursussen aan die jullie meer inzicht geven in verschillende soorten middelen, zoals alcohol, cannabis, opioïden, stimulantia & empathogenen, en gokken als gedragsverslaving. Hierbij bespreken we effecten, risico’s en beschikbare hulpopties.

Familiegericht werken bij problematisch middelengebruik – 2024

Deze module richt zich op het cruciale aspect van familiegericht werken bij problematisch middelengebruik. Deelnemers krijgen inzicht in het belang van het integreren van de bredere context in hun benadering. De nadruk ligt op het ontwikkelen van een positieve attitude en praktische vaardigheden voor effectieve begeleiding. Essentiële contextuele begrippen worden behandeld, en deelnemers worden uitgedaagd deze toe te passen op concrete casussen uit hun eigen werkveld. Diverse modellen voor contextueel werken worden besproken, en de websites www.familiereflex.be en www.kindreflex.be dienen als waardevolle bronnen. Praktische toepassing van theorie op casuïstiek en het betrekken van naastbetrokkenen via psycho-educatie zijn kernpunten.

Motiverende gespreksvoering voor justitieassistenten

Motivatie vormt de motor voor verandering. Maar cliënten met een alcohol- of drugprobleem lijken vaak weinig gemotiveerd om hun gebruik te veranderen. Vaak komen ze onder druk naar de hulpverlening. En eens ze veranderen hervallen ze ook vaak in hun oude gedragspatroon. Motiverende Gespreksvoering is precies ontwikkeld om hiermee om te gaan. Het model levert waardevolle inzichten en een praktische leidraad om de autonome motivatie van cliënten te bevorderen.

In deze training krijg je inzicht in wat mensen beweegt en hoe je als hulpverlener de motivatie voor verandering kan versterken.


Meer dan een reeks technieken is Motiverende gespreksvoering (MG) een manier van zijn bij mensen. In de training krijgt de grondhouding van MG dan ook de nodige aandacht.
Het kader van de 4 processen van MG biedt een houvast voor de keuze van interventies om tot een behulpzaam contact te komen, een duidelijke focus te houden, de autonome motivatie van de cliënt te ontlokken en tijdig over te gaan naar het maken van een veranderplan.


Via actieve werkvormen oefen je de gespreksvaardigheden in om deze strategieën in praktijk te brengen.

Tweejarige opleiding tot hulpverlener bij alcohol- en andere drugproblemen 2023 – 2024 tweede cursusjaar

Tijdens deze opleiding verbreed je als hulpverlener je theoretische kennis, ontwikkel je je vaardigheden verder en reflecteer je in kleine groepjes over je attitude in functie van het werken met mensen met middelenproblemen.

De opleiding zet in op het verwerven van inzichten in de problematiek van verslaving en de professionele aanpak ervan. De opleiding is opgebouwd uit verschillende inhoudelijke blokken:

  • inleidende begrippen (MMM-model, interventiecontinuüm, …)
  • productinfo (neurobiologie, overzicht middelen/gokken/gamen, productspecifieke gevolgen en -behandeling…)
  • omgaan met de doelgroep (motiverende gespreksvoering, terugvalpreventie, herstelgericht werken …)
  • omgaan met familie en andere naastbetrokkenen
  • kwaliteitsvol werken
  • aandacht voor specifieke en/of kwetsbare groepen (dubbele diagnose, cultuursensitiviteit, verstandelijke beperking, …)

Lees hier alles over deelnemen aan de Tweejarige opleiding.

Vaste modules voor dit tweede jaar

Omgaan met familie

26/01 en 9/02/2024: Familiegericht werken bij problematisch middelengebruik

27/02/2024: Praktijkvoorbeelden van familiegerichte aanpak

Omgaan met kwetsbare doelgroepen

16/04/2024: Veelkleurige zorg en diversiteit(s) denken in de verslavingszorg

Dubbeldiagnosereeks (zie keuzemodules programma)

26/09/2024: Middelengebruik bij personen met een verstandelijke beperking (26/9)

Omgaan met de doelgroep

7/05/2024: Herstelgerichte aanpak: een bezoek aan Villa Voortman (Gent)

28/05/2024: Follow-up Motiverende Gespreksvoering

Kwaliteitsvol werken

12/06 en 21/06/2024: Kwaliteitsvol werken in de verslavingszorg

Zelfreflectie

Supervisie in kleine groepen

Verwerkingsopdracht (deadline 30/11, bespreking 17/12)

Dubbele diagnose-reeks: Stemmingsstoornissen en verslaving – 23 januari 2024

In deze vorming vertrekken we vanuit een brede blik op comorbiditeit en formuleren daaruit enkele algemene aandachtspunten voor de behandeling van dubbele diagnosepatiënten. Vanuit een pleidooi voor een geïntegreerde aanpak met aandacht voor de biologische, psychologische en sociale aspecten, gaan we na wat dit betekent voor de behandeling van mensen met stemmingsstoornissen in combinatie met verslaving.

Internaliserende stoornissen spelen een belangrijke rol in zowel oorzaak als gevolg van middelengebruik, in een complexe wederkerige relatie. Zo is het samengaan van stemmingsstoornissen en verslaving een veelvoorkomende dubbele diagnose. Depressieve klachten worden met behulp van middelen gemilderd. Daarnaast kan langdurig gebruik deze klachten ook ontlokken of versterken.

We zoeken in deze vormingsdag naar antwoorden op vragen zoals: wat betekent deze combinatie in de praktijk? Waarom komen ze beide zo vaak samen voor? Hoe beïnvloeden beide elkaar? Hoe wordt het vastgesteld? Welke behandelingen zijn er mogelijk? Wat is de impact van deze dubbele diagnose op behandelplan en –uitkomst? Aan de hand van concrete casussen wordt de theorie omgezet in praktijkgerichte handvatten.

Basisvorming Motiverende Gespreksvoering – 2024

Motivatie vormt de motor voor verandering. Maar cliënten met een alcohol- of drugprobleem lijken vaak weinig gemotiveerd om hun gebruik te veranderen. Vaak komen ze onder druk naar de hulpverlening. En eens ze veranderen hervallen ze ook vaak in hun oude gedragspatroon. Motiverende Gespreksvoering is precies ontwikkeld om hiermee om te gaan. Het model levert waardevolle inzichten en een praktische leidraad om de autonome motivatie van cliënten te bevorderen.

In deze training krijg je inzicht in wat mensen beweegt en hoe je als hulpverlener de motivatie voor verandering kan versterken.
Meer dan een reeks technieken is Motiverende gespreksvoering (MG) een manier van zijn bij mensen. In de training krijgt de grondhouding van MG dan ook de nodige aandacht.
Het kader van de 4 processen van MG biedt een houvast voor de keuze van interventies om tot een behulpzaam contact te komen, een duidelijke focus te houden, de autonome motivatie van de cliënt te ontlokken en tijdig over te gaan naar het maken van een veranderplan.
Via actieve werkvormen oefen je de gespreksvaardigheden in om deze strategieën in praktijk te brengen.

Tweejarige opleiding tot hulpverlener bij alcohol- en andere drugproblemen 2024 – 2025 – eerste jaar

Tijdens deze opleiding verbreed je als hulpverlener je theoretische kennis, ontwikkel je je vaardigheden verder en reflecteer je in kleine groepjes over je attitude in functie van het werken met mensen met middelenproblemen.

De opleiding zet in op het verwerven van inzichten in de problematiek van verslaving en de professionele aanpak ervan. De opleiding is opgebouwd uit verschillende inhoudelijke blokken:

  • inleidende begrippen (MMM-model, interventiecontinuüm, …)
  • productinfo (neurobiologie, overzicht middelen/gokken/gamen, productspecifieke gevolgen en -behandeling…)
  • omgaan met de doelgroep (motiverende gespreksvoering, terugvalpreventie, herstelgericht werken …)
  • omgaan met familie en andere naastbetrokkenen
  • kwaliteitsvol werken
  • aandacht voor specifieke en/of kwetsbare groepen (dubbele diagnose, cultuursensitiviteit, verstandelijke beperking, …)

Lees hier alles over deelnemen aan de Tweejarige opleiding.