Skip to main content

Thema: Dubbel diagnose

Tweejarige opleiding tot hulpverlener bij alcohol- en andere drugproblemen 2023 – 2024 tweede cursusjaar

Tijdens deze opleiding verbreed je als hulpverlener je theoretische kennis, ontwikkel je je vaardigheden verder en reflecteer je in kleine groepjes over je attitude in functie van het werken met mensen met middelenproblemen.

De opleiding zet in op het verwerven van inzichten in de problematiek van verslaving en de professionele aanpak ervan. De opleiding is opgebouwd uit verschillende inhoudelijke blokken:

  • inleidende begrippen (MMM-model, interventiecontinuüm, …)
  • productinfo (neurobiologie, overzicht middelen/gokken/gamen, productspecifieke gevolgen en -behandeling…)
  • omgaan met de doelgroep (motiverende gespreksvoering, terugvalpreventie, herstelgericht werken …)
  • omgaan met familie en andere naastbetrokkenen
  • kwaliteitsvol werken
  • aandacht voor specifieke en/of kwetsbare groepen (dubbele diagnose, cultuursensitiviteit, verstandelijke beperking, …)

Lees hier alles over deelnemen aan de Tweejarige opleiding.

Vaste modules voor dit tweede jaar

Omgaan met familie

26/01 en 9/02/2024: Familiegericht werken bij problematisch middelengebruik

27/02/2024: Praktijkvoorbeelden van familiegerichte aanpak

Omgaan met kwetsbare doelgroepen

16/04/2024: Veelkleurige zorg en diversiteit(s) denken in de verslavingszorg

Dubbeldiagnosereeks (zie keuzemodules programma)

26/09/2024: Middelengebruik bij personen met een verstandelijke beperking (26/9)

Omgaan met de doelgroep

7/05/2024: Herstelgerichte aanpak: een bezoek aan Villa Voortman (Gent)

28/05/2024: Follow-up Motiverende Gespreksvoering

Kwaliteitsvol werken

12/06 en 21/06/2024: Kwaliteitsvol werken in de verslavingszorg

Zelfreflectie

Supervisie in kleine groepen

Verwerkingsopdracht (deadline 30/11, bespreking 17/12)

Dubbele diagnose-reeks: Stemmingsstoornissen en verslaving – 23 januari 2024

In deze vorming vertrekken we vanuit een brede blik op comorbiditeit en formuleren daaruit enkele algemene aandachtspunten voor de behandeling van dubbele diagnosepatiënten. Vanuit een pleidooi voor een geïntegreerde aanpak met aandacht voor de biologische, psychologische en sociale aspecten, gaan we na wat dit betekent voor de behandeling van mensen met stemmingsstoornissen in combinatie met verslaving.

Internaliserende stoornissen spelen een belangrijke rol in zowel oorzaak als gevolg van middelengebruik, in een complexe wederkerige relatie. Zo is het samengaan van stemmingsstoornissen en verslaving een veelvoorkomende dubbele diagnose. Depressieve klachten worden met behulp van middelen gemilderd. Daarnaast kan langdurig gebruik deze klachten ook ontlokken of versterken.

We zoeken in deze vormingsdag naar antwoorden op vragen zoals: wat betekent deze combinatie in de praktijk? Waarom komen ze beide zo vaak samen voor? Hoe beïnvloeden beide elkaar? Hoe wordt het vastgesteld? Welke behandelingen zijn er mogelijk? Wat is de impact van deze dubbele diagnose op behandelplan en –uitkomst? Aan de hand van concrete casussen wordt de theorie omgezet in praktijkgerichte handvatten.

Tweejarige opleiding tot hulpverlener bij alcohol- en andere drugproblemen 2024 – 2025 – eerste jaar

Tijdens deze opleiding verbreed je als hulpverlener je theoretische kennis, ontwikkel je je vaardigheden verder en reflecteer je in kleine groepjes over je attitude in functie van het werken met mensen met middelenproblemen.

De opleiding zet in op het verwerven van inzichten in de problematiek van verslaving en de professionele aanpak ervan. De opleiding is opgebouwd uit verschillende inhoudelijke blokken:

  • inleidende begrippen (MMM-model, interventiecontinuüm, …)
  • productinfo (neurobiologie, overzicht middelen/gokken/gamen, productspecifieke gevolgen en -behandeling…)
  • omgaan met de doelgroep (motiverende gespreksvoering, terugvalpreventie, herstelgericht werken …)
  • omgaan met familie en andere naastbetrokkenen
  • kwaliteitsvol werken
  • aandacht voor specifieke en/of kwetsbare groepen (dubbele diagnose, cultuursensitiviteit, verstandelijke beperking, …)

Lees hier alles over deelnemen aan de Tweejarige opleiding.

Dubbele diagnose-reeks: Trauma en verslaving – voorjaar 2024

De ontwikkeling van problematisch middelengebruik behelst een complex samenspel van biopsychosociale factoren. Ook traumatische of ingrijpende gebeurtenissen leiden vaak tot problematisch middelengebruik. Als hulpverlener werkzaam in de verslavingszorg is het belangrijk om aandacht te hebben voor eventuele onderliggende traumata. Posttraumatisch stress-stoornis (PTSS) wordt vaak (te) laat of helemaal niet ontdekt omdat cliënten hun trauma’s vaak verzwijgen.

Maar hoe screen en diagnosticeer je trauma en (complexe) PTSS? En wat doe je dan als hulpverlener? Is een behandeling van een trauma risicovol tijdens de verslavingsbehandeling? Dient eerst de verslaving aangepakt te worden? Of kan er steeds op een geïntegreerde manier gewerkt worden?

In deze vorming zoemen we in op deze relatie tussen trauma en problematisch middelengebruik. We staan kort stil bij de definiëring, kenmerken en prevalentie van trauma gelinkt aan verslaving. Belangrijker is dat de hulpverleningsaanpak ten aanzien van trauma en verslaving belicht en uitgediept wordt in al zijn facetten. We staan o.a. stil bij psycho-educatie, stabilisatie en therapieën zoals Eye Movement Desensitization and Reprocessing (EMDR). Je krijgt handvatten en richtlijnen hoe je binnen de verslavingszorg omgaat met trauma.

Dubbele diagnose-reeks: Stemmingsstoornissen en verslaving

In deze vorming vertrekken we vanuit een brede blik op comorbiditeit en formuleren daaruit enkele algemene aandachtspunten voor de behandeling van dubbele diagnosepatiënten. Vanuit een pleidooi voor een geïntegreerde aanpak met aandacht voor de biologische, psychologische en sociale aspecten, gaan we na wat dit betekent voor de behandeling van mensen met stemmingsstoornissen in combinatie met verslaving.

Internaliserende stoornissen spelen een belangrijke rol in zowel oorzaak als gevolg van middelengebruik, in een complexe wederkerige relatie. Zo is het samengaan van stemmingsstoornissen en verslaving een veelvoorkomende dubbele diagnose. Depressieve klachten worden met behulp van middelen gemilderd. Daarnaast kan langdurig gebruik deze klachten ook ontlokken of versterken.

We zoeken in deze vormingsdag naar antwoorden op vragen zoals: wat betekent deze combinatie in de praktijk? Waarom komen ze beide zo vaak samen voor? Hoe beïnvloeden beide elkaar? Hoe wordt het vastgesteld? Welke behandelingen zijn er mogelijk? Wat is de impact van deze dubbele diagnose op behandelplan en –uitkomst? Aan de hand van concrete casussen wordt de theorie omgezet in praktijkgerichte handvatten.

Dubbele Diagnose: Verslaving en persoonlijkheidsstoornissen

Hoe versterken deze twee problemen het problematische verloop en hoe bemoeilijkt het ene probleem de behandeling van het andere? De gecombineerde problemen blijven vaak onderbelicht. Ook de teneur blijft vaak somber. Herstel of genezing is veel moeilijker dan voor elk van deze twee problemen –verslaving en persoonlijkheidsstoornis– apart.

De combinatie kent meestal een ongunstiger verloop, met een beduidend verminderde levenskwaliteit op verschillende levensdomeinen.

In deze vorming willen we ten eerste deze ‘moeilijke combinatie’ beschrijven. We focussen vooral op twee specifieke persoonlijkheidsstoornissen, namelijk de antisociale en de borderline persoonlijkheidsstoornis. We schetsen de beperkingen en grenzen van de hulpverlener evenals de beperkingen die eigen zijn aan de problematiek.

Vanuit een gezond optimisme reiken we handvatten aan om u te leren omgaan met deze combinatie van problemen. We belichten o.a. het hanteren van regels, een werkbare behandelingsrelatie en zelfzorg en teamzorg voor de hulpverleners.